‘De dans van Camargo’ of Camargo?
...Nicolas Lancrets ‘De danseres Camargo’. Zo las ik ooit de titel van dit schilderij in mijn jeugd. Ik was ervan overtuigd dat het doek een danseres afbeeldde die een dans uitvoerde — misschien een oude, ooit populaire, en waarschijnlijk Spaanse dans (te oordelen naar de kleurrijke naam) genaamd de ‘camargo’.
De tijd verstreek en alle vergissingen uit mijn onwetende jeugd werden gecorrigeerd. Hoewel mode, en zelfs Spanje, uiteindelijk toch hun plek vonden in dit verhaal.
Vóór ons staat het gracieuze, poëtische en intieme portret van Marie-Anne de Camargo. Haar vader, van Spaanse afkomst, besefte al heel vroeg dat zijn dochter een zeer getalenteerde danseres was. De balletkunst werd Marie-Annes leven en haar weg naar succes.
Schandaal, brutaliteit, complimenten
Het waren talent, vakmanschap en inspiratie — en niet titel, status of zelfs schoonheid — die haar tot een van de beroemdste en invloedrijkste vrouwen van Parijs maakten. En ook: moed. En waarschijnlijk een vleugje avontuurlijkheid.
De beroemde Voltaire, een van de bewonderaars van Camargo, schonk haar een compliment dat in onze tijd vreemd in de oren klinkt. Hij zei: «Zij was de eerste die in de dans de gelijke was van de mannen!»
Voltaire vergat erbij te vermelden dat onze heldin in deze competitie met de mannen in het nadeel was. Mannen hoefden immers niet tijdens pirouettes en passen een weelderige rok van dure, zware stof op te tillen.
De rok zelf werd Camargo's meest hardnekkige vijand. En dus kortte ze hem in. Met een revolutionaire 20 centimeter! Dat is bijna 8 inch!
- Natuurlijk veroorzaakte dit een kolossaal schandaal. Het publiek raakte verdeeld tussen hen die Camargo beschuldigden van immoraliteit: «Ze toont haar benen in het openbaar!», en hen die vol bewondering waren, gegrepen werden en applaudisseerden. En van die laatsten waren er aanzienlijk meer!
- De roem van de ballerina steeg tot ongekende hoogte! Ze werd een trendsetter! Schoenen in de ‘Camargo-stijl’ kwamen in de mode bij de dames aan het hof. Haar schoenmaker werd de meest gezochte vakman in Parijs (een ‘slachtoffer van de mode’, om het zo maar te zeggen, met een glimlach).
- En Marie-Anne de Camargo zelf, haar naam en haar progressieve ideeën zijn niet verloren gegaan in de diepten van de geschiedenis. En dat, zonder grap, is de kracht van de kunst!
NICOLAS LANCRET — „LA CAMARGO DANST“
De atmosfeer van het portret, vol transparante lichtheid, en het kostbare kant van muzikale stemmen.
Joseph Haydn — uit Strijkkwartet in F-majeur, "Serenade".
De nacht, de maan, een verliefde jongeman, een gitaar, een schoonheid en een gezongen liefdesverklaring — dat is precies het beeld dat onze verbeelding schetst wanneer we spreken over een muzikaal genre als de serenade. Maar! Het was niet altijd, en zeker niet noodzakelijkerwijs, zo.
Als onze denkbeeldige aanbidder bijvoorbeeld niet over muzikale gaven beschikte, maar wel de financiële middelen en vurige gevoelens had, kon hij natuurlijk een zanger of zelfs een heel ensemble muzikanten inhuren. En zo begonnen de straten van de stad te weerklinken met een romantisch openluchtconcert ter ere van de liefde en de schoonheid. Sommigen morden waarschijnlijk geïrriteerd — dat ze niet konden slapen... Anderen openden juist hun ramen om van de prachtige melodieën te genieten... En de schone dame...? Het is moeilijk om je een absolute onverschilligheid voor zo’n teken van aandacht voor te stellen... Dus, moderne heren hebben nog wat te leren!